«Στα μούτρα σου!» του Μιχάλη Κατσιμπάρδη (Άνεμος εκδοτική) | Γράφει η Ίνα Αναγνωστοπουλου

Άνεμος Magazine 28/05/2019 0

Δεν υπάρχει ασφαλέστερος τρόπος να αποφύγεις τον κόσμο
παρά με την τέχνη.
Δεν υπάρχει ασφαλέστερος τρόπος να δεθείς με τον κόσμο
παρά με την τέχνη.
(Γκαίτε)

Όσοι διαβάσουν το νέο μυθιστόρημα του Μιχάλη Κατσιμπάρδη με τον τίτλο: «Στα μούτρα σου» θα θυμηθούν, θα μάθουν, θα σκεφτούν, θα απολαύσουν. Με  ιδιαίτερη ευαισθησία και με ψυχική και πνευματική ένταση ο συγγραφέας ανασυνθέτει με μοναδικό τρόπο μια ολόκληρη εποχή. Στο βιβλίο ζωντανεύουν από τη μαεστρία ενός δεξιοτέχνη στιγμιότυπα, συμπεριφορές, συνήθειες, στάσεις, ακόμα και αντικείμενα άλλης εποχής, του τέλους της δεκαετίας του ’60 και της αρχής του ΄70, όπως η σχολή ζωγραφικής δι’ αλληλογραφίας, οι  επιγραφές Εδώδιμα και αποικιακά, Οινοπαντοπωλείον «Η χρυσή καρδιά», «ο βερεσές απέθανεν», τα σοκολατάκια μαργαρίτα και οι γκοφρέτες ΜΕΛΟ με τα χαρτάκια που είχαν τις σημαίες όλων των κρατών, τα Κλασικά εικονογραφημένα, τα τετράδια Φοίνιξ των είκοσι φύλλων, το απορρυπαντικό ΚΛΙΝ, τα ποδήλατα Velamos, τα παπούτσια ΕΛΒΙΕΛΑ, τα παιδικά περιοδικά Μανίνα, Μπλεκ, Σεραφίνο, Τιραμόλα, καθώς και το Προς την Νίκην της αδελφότητας θεολόγων «Ο Σωτήρ», η τηλεόραση, που ελάχιστοι μπορούσαν να έχουν και αποτελούσε βήμα ζωής η αγορά της, ο παγοπώλης πριν την εμφάνιση των ηλεκτρικών ψυγείων, η έκθεση με θέμα την αποταμίευση στην αρχή κάθε σχολικού έτους, οι γυμναστικές επιδείξεις στο τέλος της σχολικής χρονιάς, οι ομαδικές εκδρομές στη θάλασσα για μπάνιο με μέσο μεταφοράς τα φορτηγά των φίλων μια που δεν υπήρχαν ιδιωτικά αυτοκίνητα, η λαθραία παρακολούθηση ταινιών στα θερινά σινεμά από μάντρες και μπαλκόνια, τα Επίκαιρα ως υποχρεωτικό θέαμα πριν από την προβολή της ταινίας και πολλά άλλα ακόμα.
Όλα αυτά σε μια εποχή δύσκολη, 1970-71, μεσούσης της χούντας των συνταγματαρχών, τότε που κάθε βράδυ στις εννιά παρά τέταρτο άκουγε ο κόσμος στα κρυφά τον σταθμό Deutsche Welle, όπου τα μακρινά και άγονα νησιά είχαν γίνει τόποι εξορίας των κομμουνιστών και όσων δεν συμμορφώνονταν «προς τας υποδείξεις» ή δεν υπέγραφαν δηλώσεις μετανοίας. Τότε που οι δυσμενείς μεταθέσεις των δημοσίων υπαλλήλων λόγω αριστερών φρονημάτων είχαν καταταλαιπωρήσει χιλιάδες οικογένειες που αναγκάζονταν να πάνε να ζήσουν και να δουλέψουν στην άλλη άκρη της χώρας. Και σε μια κοινωνία όπου οι περισσότερες γυναίκες, κυρίως στην επαρχία, γνώριζαν τον σύζυγο τη μέρα που κλεινόταν η συμφωνία ανάμεσα στα σόγια, όπου συνηθιζόταν ακόμα το κλέψιμο της νύφης, όταν ο πατέρας δεν την έδινε στον γαμπρό, όπου τα κορίτσια συνήθως δεν τα μόρφωναν και τα ελάχιστα χρήματα τα διέθεταν για τη μόρφωση των αγοριών,  η οποία κοινωνία στιγμάτιζε τους διαζευγμένους, που αποκλείονταν από κρατικές ή εκκλησιαστικές θέσεις, όπου μια από τις συχνές τιμωρίες των μαθητών ήταν να στέκονται με το ένα πόδι στη γωνία με την πλάτη γυρισμένη στους συμμαθητές τους, και η βίτσα ήταν το απαραίτητο αξεσουάρ του δασκάλου, και στην οποία η καθαρεύουσα εξακολουθούσε να είναι η επίσημη γλώσσα του κράτους: «Μην ρυπαίνετε τας περιοχάς ένθα συχνάζουν λουόμενοι κολυμβητές».
Πιστεύω πως το στοίχημα στο εγχείρημα της γραφής αυτού του μυθιστορήματος ήταν ακριβώς αυτό, πώς θα δαμάσει ο συγγραφέας το πλούσιο υλικό του, ώστε να μας δώσει ένα έργο ολοκληρωμένο, ένα σημαντικό κομμάτι της νεοελληνικής μας ιστορίας, μέσα από την αποσπασματική αφήγηση περιστατικών.
Ο Μιχάλης Κατσιμπάρδης έχει καταφέρει να δημιουργήσει ένα νέο σύμπαν που κινείται στα όρια λογοτεχνίας και ιστορίας. Είναι ένας δεξιοτέχνης του λόγου, έχει αφάνταστη άνεση στην αφήγηση και στην περιγραφή. Το κείμενό του, που το χαρακτηρίζει η υποδειγματική χρήση της γλώσσας, σε κατακτά.
Δύο πράγματα θα ήθελα να επισημάνω σχετικά με το νέο έργο του Μιχάλη Κατσιμπάρδη. Το ένα έχει σχέση με τον καμβά του υλικού του και το άλλο με τη συναισθηματική επιρροή που ασκεί η γραφή του.
O Σολωμός υποστήριζε πως για να δημιουργήσεις πρέπει πρώτα να καταλάβεις, τότε μόνο μπορείς να αισθανθείς. Με αυτή τη σειρά. Ο Μιχάλης Κατσιμπάρδης, γνώστης μιας ολόκληρης εποχής, καταφέρνει μέσα σε 300 περίπου σελίδες να την αναβιώσει και ταυτόχρονα να μας χαρίσει ένα κείμενο ευχάριστο, όπου τα όρια ανάμεσα στο απλό ύφος και στο έντεχνο και λόγιο χάνονται σε μια ρευστότητα, ώστε ο αναγνώστης να περνά απολαυστικά από τη μια ιστορία στην άλλη. Σκηνές και περιστατικά από ιστορίες ανθρώπων φτιάχνουν όλα μαζί την Ιστορία -με κεφαλαίο γιώτα-  της εποχής, και ταυτόχρονα η δυναμική της αφήγησης μάς κάνει να παραδινόμαστε στο συναίσθημα. Διαβάζοντάς το γελάς και κλαις, όπως συμβαίνει και στην πραγματική ζωή.

• Mάθετε περισσότερα για το βιβλίο, διαβάστε τις 20 πρώτες σελίδες του, αποκτήστε το εύκολα, εδώ:
http://www.anemosekdotiki.gr/pezografia/moutra.html

Leave A Response »

Αποδείξτε ότι είστε άνθρωπος και όχι bot *