Τα πορφυρά πανιά, του Αλεξάντρ Γκριν | Γράφει η Δήμητρα Παπαναστασοπούλου

Άνεμος Magazine 22/10/2018 0

Ο Αλεξάντρ Γκριν (1880-1932), η ζωή του οποίου μπορεί κάλλιστα να γίνει μυθιστόρημα, αφού ευλογήθηκε με ναυτικά ταξίδια και γνωριμία με μακρινούς τόπους- κάτι ασύλληπτο για τους φτωχούς Ρώσους των πρώτων χρόνων του 20ού αιώνα-, έζησε τη ζωή του ανάμεσα σε φυλακές ή εξόριστος, και μόνον στα μικρά διαλείμματα πραγματικής ζωής έγραψε, κληροδοτώντας μας τα ονειρικά του έργα, όντας κάτοχος μιας εκπληκτικής ψυχικής δύναμης και δεινής γραπτής ικανότητας.

Αυτά τα ταξίδια στάθηκαν και τρόποι επαφής με τους πάσης φύσεως μύθους της θάλασσας και της στεριάς, έγιναν δεύτερη φύση με τους μάγους, τα τέρατα, αλλά και τα αγαθά πλάσματα, όλα όσα κρατούσαν ζωντανούς τους ναυτικούς, καθώς έπλεαν στα σκοτεινά νερά της οικουμένης.

 Σημειώνει ο ίδιος: «Η αίσθηση του παραμυθιού… Ναι, υπάρχει και τέτοια αίσθηση. Υπάρχουν κι άλλες πολλές ακόμη τέτοιες αισθήσεις, παράξενες σαν τα λουλούδια των ονείρων, ανώνυμες, στρυφνές και αδηφάγες αισθήσεις».

Τα πορφυρά πανιά εκδόθηκαν για πρώτη φορά στην Σοβιετική Ένωση το 1923. Συντριμμένος και κυνηγημένος από την πραγματική ζωή, ο Γκριν(Γκρινέφσκι) δραπετεύει με την υπέροχη γραφή του- πόση δύναμη διέθετε για να πάει κόντρα στις επιταγές της νεόκοπης τότε Επανάστασης…- στη χώρα των ονείρων και την πλάθει κατά βούληση. Τό όνειρο ανάγεται σε αναγκαία καταφυγή για την ισορροπία της ψυχής του το ίδιο και η πυκνή ψυχολογική ανάλυση των ηρώων του.

Οι λάτρεις της Ρωσικής Λογοτεχνίας του 19ου αιώνα θα βρουν στο έργο του Γκριν την αίσθηση της δροσερής πνοής της άνοιξης, την ύπαρξη του υπόλοιπου κόσμου που ζει και αναπνέει έξω από τα σύνορα της Ρωσίας, την αχαλίνωτη φαντασία, μέσα από δυνατές περιγραφές, ικανές να σε πάρουν μαζί τους, ολοσδιόλου διαφορετικές, γεμάτες αρμύρα της θάλασσας και μυρωδιά της σκληρής δουλειάς του απλού ναυτικού, ωστόσο εξαγνισμένες και πολύτιμες, διδακτικές.
Σας το συστήνω ανεπιφύλακτα!

 ΕΝΑ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ
«…Ο Γκρέυ ξάπλωσε δίπλα στη φωτιά κοιτάζοντας την αντανάκλασή της στο νερό. Η σκέψη του πετούσε άτακτα από το ένα στο άλλο. Σ’ αυτή την κατάσταση, το μυαλό του ανθρώπου, ενώ κοιτάζει αφηρημένα τριγύρω, αντιλαμβάνεται το περιβάλλον μόνο αμυδρά. Πιέζει, σπρώχνει και σταματάει σαν άλογο που καλπάζει μέσα σε στριμωγμένο κοπάδι. Το κενό, η αναστάτωση και η ραθυμία το συνοδεύουν εναλλάξ. Περιδιαβαίνει την ψυχή των πραγμάτων, από την ξεκάθαρη ταραχή περνάει στη στιγμή σε μυστικούς υπαινιγμούς. Κάνει κύκλους μεταξύ γης και ουρανού, συζητά ζωηρά με φανταστικά πρόσωπα, σβήνει και διανθίζει τις αναμνήσεις. Σ’ αυτή τη νεφελώδη κίνηση, όλα είναι ζωντανά, ευκρινή, αλλά και ασύνδετα συνάμα σαν παραλήρημα.

Κι η αναπαυμένη συνείδησή του συχνά χαμογελά, βλέποντας, για παράδειγμα, μέσα στις σκέψεις του για τη μοίρα να παρεισφρύει σαν αιφνίδιος επισκέπτης μια εντελώς αταίριαστη εικόνα: κάποια βέργα που έσπασε πριν από δυο χρόνια. Αυτά σκεφτόταν ο Γκρέυ καθισμένος δίπλα στη φωτιά, μα βρισκόταν «κάπου αλλού», όχι εκεί…»

Τιο βιβλίο του Αλεξάντρ Γκριν,
κυκλοφορεί στην Ελλάδα από τις εκδόσεις Κίχλη.

Leave A Response »

Αποδείξτε ότι είστε άνθρωπος και όχι bot *